ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಖಾಯಂ ಪೀಠ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಬೇಡಿಕೆ ಈಗ ಕೇವಲ ವಕೀಲರ ಅಥವಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವರ್ಗದ ಬೇಡಿಕೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಇದು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕನ ನ್ಯಾಯದ ಹಕ್ಕಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಈ ಬೇಡಿಕೆ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಸರ್ಕಾರಗಳು ಬದಲಾಗಿವೆ, ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಬದಲಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಜನರ ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಇನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪರಿಹಾರ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ.
ನ್ಯಾಯ ಪಡೆಯಲು ಬೆಂಗಳೂರಿನತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕನಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಕಷ್ಟಕರ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಧಿಕಾರದ ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತವರು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಪ್ರಯಾಣ, ಪ್ರಯಾಣದ ವೆಚ್ಚ, ವಸತಿ ವೆಚ್ಚ, ವಕೀಲರೊಂದಿಗೆ ಸಮನ್ವಯ, ಪ್ರಕರಣದ ದಿನಾಂಕಕ್ಕಾಗಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಪ್ರಯಾಣ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿ ನ್ಯಾಯ ಪಡೆಯುವುದೇ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಭಾರವಾಗುತ್ತಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು, ಮಹಿಳೆಯರು, ಅಸ್ವಸ್ಥರು, ಬಡವರು ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗದ ಜನರಿಗೆ ಇದು ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಠಿಣ.
ಮಂಗಳೂರು ಕೇವಲ ಕರಾವಳಿಯ ಒಂದು ನಗರವಲ್ಲ. ಅದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕೇಂದ್ರ. ಬಂದರು, ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು, ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಆರೋಗ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಪಾತ್ರ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರದೇಶದ ಜನರಿಗೆ ಉನ್ನತ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸೇವೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇರಬೇಕೆಂಬುದು ಸಹಜವಾದ ನಿರೀಕ್ಷೆ.
ಇದು ಬೆಂಗಳೂರು ವಿರುದ್ಧದ ಬೇಡಿಕೆಯಲ್ಲ. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಜನಸ್ನೇಹಿಯಾಗಿಸುವ ಬೇಡಿಕೆ. ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳ ಜನರಿಗೆ ನ್ಯಾಯದ ಪ್ರವೇಶ ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಸುಲಭವಾಗಬೇಕು. ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯವನ್ನು ತಲುಪುವ ಅವಕಾಶವೂ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಸಮಾನವಾಗಿರಬೇಕು.
ಸಂವಿಧಾನದ Article 14 ಸಮಾನತೆಯ ತತ್ವವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. Article 21 ಗೌರವಯುತ ಜೀವನದ ಹಕ್ಕಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕಾನೂನು ರಕ್ಷಣೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬುದರಿಂದ ನ್ಯಾಯದ ಪ್ರವೇಶ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕನು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ತಲುಪಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಬೇಕು.
ಆದ್ದರಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಖಾಯಂ ಪೀಠ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ಮಂಗಳೂರು ಅಥವಾ ಸೂಕ್ತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪೀಠಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಭೂಮಿ, ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕಟ್ಟಡ, ವಕೀಲರಿಗೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ವಸತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಸಮಗ್ರ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕು. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಆರಂಭಿಸಬೇಕು.
ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಇದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಪಾತ್ರವೇನು?
ಸಂಸದರು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಬೇಕು. ಶಾಸಕರು ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಈ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಡಬೇಕು. ಜಿಲ್ಲಾ ಮಟ್ಟದ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು, ವಕೀಲರ ಸಂಘಗಳು, ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಒತ್ತಡ ತರಬೇಕು.
ಇದು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಪಕ್ಷದ ಬೇಡಿಕೆಯಾಗಬಾರದು. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್, ಬಿಜೆಪಿ, ಜೆಡಿಎಸ್ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷದ ವಿಚಾರವಾಗಬಾರದು. ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವವರು ಯಾರು ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಜನರಿಗೆ ನ್ಯಾಯದ ಪ್ರವೇಶ ಎಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದೇ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಬೇಕು.
ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಈಗ ಕೇವಲ ಭರವಸೆ ನೀಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಯೋಜನೆ ನೀಡಬೇಕು. ಖಾಯಂ ಪೀಠ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕುರಿತು ಅಧ್ಯಯನ, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ, ಸ್ಥಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಕಾಲಮಿತಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಬೇಕು.
ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಯುವಕರು ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಸಮಯ ಬಂದಿದೆ. ಮನೆಮನೆಯಲ್ಲೂ ಈ ವಿಚಾರ ಚರ್ಚೆಯಾಗಬೇಕು. ನಮ್ಮ ಶಾಸಕರು ಮತ್ತು ಸಂಸದರನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದು ನಮ್ಮ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಹಕ್ಕು. ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿಯಾನ ನಡೆಸುವುದು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು, ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಯುತ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುವುದು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮಾರ್ಗಗಳೇ.
ಈ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕೀಯದ ಘೋಷಣೆಯಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ನಂತರ ಮರೆತುಬಿಡುವ ಕಾಲ ಮುಗಿಯಬೇಕು. ಜನರಿಗೆ ಈಗ ಬೇಕಿರುವುದು ಭರವಸೆ ಅಲ್ಲ; ಸ್ಪಷ್ಟ ಉತ್ತರ. ಯಾವ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ? ಯಾರಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ? ಮುಂದೆ ಯಾವ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ? ಎಷ್ಟು ಸಮಯ ಬೇಕು?—ಇಂತಹ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಉತ್ತರಿಸಬೇಕು.
ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಜನರು ನ್ಯಾಯ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಿಶೇಷ ಸವಲತ್ತು ಕೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಬಾಗಿಲು ತಮ್ಮಿಂದ ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರಬಾರದು ಎಂಬ ಮೂಲಭೂತ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಸಂಸದರು ಮತ್ತು ಶಾಸಕರು, ಕರ್ನಾಟಕ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳು ಈ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಖಾಯಂ ಪೀಠ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಬೇಕು.
ನ್ಯಾಯವು ಕೇವಲ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿರುವ ಹಕ್ಕಾಗಿರಬಾರದು. ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕನು ತಲುಪಬಹುದಾದ ಬಾಗಿಲಾಗಬೇಕು.